MODERN TİYATRO

Trajedi, Komedi, Dram

Hazırlayan: Ali Emre Nebiler

Genel Özellikleri

  • Konuşma ve eyleme dayanan bir türdür.

  • Roman ve öykü soyuttur, tiyatro somuttur.

  • Tiyatronun dili halkın konuşma dilidir.

  • İ.Ö. VI-VII. yy Yunan Şarap Tanrısı Dianysos adına

  •  düzenlenen bağ bozumu şenliklerinde ilk oynanmıştır.

  • Tanzimatla edebiyatımıza girmiştir.

  • Ahmet Vefik Paşa, Fransız  komedi yazarı Moliere'nin birçok eserini çevirmiştir. (Zoraki Tabip, İnfial-i Aşk) Türk tiyatrosunun kurucusu kabul edilir.

  •  İlk yerli tiyatromuz Şinasi'nin yazdığı tek perdelik komedi olan Şair Evlenmesi' dir.

  • İlk oynanan tiyatro eseri Namık Kemal'in Vatan Yahut Silistre tiyatrosudur.

Konunun Alt Başlıkları

  • Trajedi

  • Dram

  • Komedi

  1. Karakter Komedisi

  2. Töre Komedisi

  3. Entrika Komedisi

Üç Birlik Kuralı:

Olay-yer-zaman birliğine verilen addır. Olay; en çok 24 saat içinde, aynı yerde, ana olay çerçevesinde gerçekleşir.

Önemli Bilgi!

Trajedi

Seyircide korku ve acıma hislerini uyandırarak, kötü duygulardan arındırmayı amaçlayan tiyatro türü.

  • Konusunu seçkin kimselerin hayatından ya da mitolojiden yani tanrılar arasındaki ilişkilerden seçer.

  • Kahramanları tanrılar ya da soylu kimselerdir. Sıradan kimselere yer verilmez.

  • İşlenmiş, kusursuz bir üslubu vardır, kaba sayılan sözlere yer verilmez.

  • Çirkin olaylar (cinayet, kavga...) seyircinin gözü önünde gerçekleştirilmez. Sahne arkasından haber verilir veya koro ile bildirilir.

  • Üç birlik kuralına uyar.

  • Beş perdeden oluşur.

  • Nazım biçiminde oluşturulur.

Trajedi Yazarları:

Eski Yunan:

  • Aiskhylos
  • Euripides
  • Sophokles

Klasik Fransız Edebiyatı:

  • Korneille
  • Racine

Dram

Trajedinin sıkı kurallarını yıkmak amacıyla oluşturulan tiyatro türüdür.

  • Konusunu günlük hayattan ya da tarihin herhangi bir devrinden seçebilir.

  • Hem acıklı hem komik olaylar aynı oyunda iç içe bulunur. Hayatın hem iyi hem de kötü yanlarını ele alır.

  • Kahramanlar hem soylulardan hem sıradan insanlar arasından seçilir.

  • Üç birlik kuralına uymak zorunda değildir.

  • Her tür olay seyircinin karşısında gerçekleştirilebilir.

  • Şiir ve düz yazı karışık halde bulunur.

Dram Yazarları:

Fransız:

  • Victor Hugo

İngiliz:

  • Shakespeare

Alman:

  • Goethe

  • Schiller

İlk dram örneklerini vermiştir.

Victor Hugo

Goethe

Komedi

İnsanları güldürerek eğitmeyi amaçlayan tiyatro türüdür. (Her gülünç şeyin altında ders alınacak acı bir gerçeğin olduğuna inanılır.)

  • Konusunu günlük hayattan, sosyal olaylardan seçer.

  • Kahramanları sıradan insanlar, eğitim görmemiş ya da sonradan görme kişilerdir.

  • Üslupta kusursuzluk aranmaz, kaba sayılan hatta küfürlü sözlere yer verilir.

  • Çirkin, kaba olaylar seyircinin gözü önünde işlenir.

  • Üç birlik kuralına uyar.

  • Komediler fars, vodvil, komedi santimantal gibi türlere ayrılır.

Fars: Kaba şakaların ve küfürlerin yer aldığı tiyatrolardır.

 

Komedi Santimantal: Çocuksu, yüzeyde, yalın, içli, acıklı ve sonu mutlulukla biten komedya biçimi. Genellikle, aralarına engeller konulan iki sevgilinin birleşmesiyle tamamlanır.

Klasik Komedinin Önemli Yazarları

  • Aristophanes

  • Menandros

  • Terentius

  • Plautus

  • Moliere

Komedi Çeşitleri

1) Karakter Komedisi: 

İnsan kişiliğinin gülünç yanlarını konu alan komedidir.

Eserler:

  • Moliere "Cimri"
  • Shakespear "Venedik Taciri"

2) Töre Komedisi: 

Toplumun gülünç ve aksayan yönlerini gösteren komedidir.

Eserler:

  • Moliere "Kibarlık Budalası"
  • Gogol "Müfettiş"

3) Entrika Komedisi: 

Komik olayların ilginç ve şaşırtıcı rastlantılar içerisinde geliştiği komedidir. Amaç sadece güldürmektir.

Eserler:

  • Moliere "Zoraki Tabip"
  • Shakespear "Yanlışlıklar Komedyası"

Entrika komedisinin bir diğer adı da "Vodvil" dir.

Kaynakça:

http://www.dersimiz.com

http://ejderhoca.blogcu.com

http://www.turkedebiyati.org

Beni Dinlediğiniz İçin Teşekkür Ederim!

Made with Slides.com